Dostepna również w Get it on Google Play
Ponad 20 000 miejsc wartych odwiedzenia! Masz ochotę na wycieczkę w głąb Ziemi? Szukasz pomysłu na wyjazd z dzieckiem? A może planujesz wakacje na dwóch kółkach. U nas na pewno znajdziesz miejsce, którego szukasz!

Katowice

Nikiszowiec

Tu jest prawdziwy Śląsk?

Dziedzictwem kulturowym Śląska są zabytki z czasów industrializacji przypadającej na XIX-XX w. W tym czasie do pracy w kopalniach przyjeżdżali ludzie z odległych miejsc, więc w pobliżu szybów wznoszono zespoły fabryczno-mieszkalne, tzw. osiedla patronackie przeznaczone dla rodzin górników. Na obszarze Śląska powstało ich ok. 250 i do dziś stanowią osobliwość na skalę światową. Ich walory urbanistyczne najlepiej widać w katowickiej dzielnicy Nikiszowiec, której dawną zabudowę wpisano do rejestru zabytków, a w 2006 r. włączono do Szlaku Zabytków Techniki. Władze miasta mają też w planach złożenie wniosku o wpisane tego rejonu na Listę Światowego Dziedzictwa Kulturalnego i Przyrodniczego UNESCO.

Dzielnica, zbudowana w latach 1908-1918 według projektu Jerzego i Emila Zillmannów z Berlina, miała stać się domem dla 7 tys. osób. Jej nazwa pochodzi od położonego nieopodal szybu Nikisch. Zgodnie z założeniem architektów powstało osiedle przypominające amfiteatr ze sceną pośrodku, od której odchodzi pięć ulic. W tym przypadku sceną jest plac główny, gdzie stoi neobarokowy kościół św. Anny z 1914 r. W jego wnętrzu są cenne witraże autorstwa Jerzego Schneidera oraz ogromne organy składające się z 5350 piszczałek, wykonane przez braci Rieger z Karniowa.

Nikiszowiec jest podzielony na 9 trzykondygnacyjnych kwartałów, nazywanych przez Ślązaków familokami - są to domy z czerwonej cegły zamieszkane przez rodziny górników i hutników. Każdy kwartał ma wewnętrzny dziedziniec, za którym dawniej znajdowały się ogródki i niewielkie budynki. W tych drugich trzymano zwierzęta. Biegające razem z dziećmi po podwórkach kury, kaczki, kozy, a nawet świnie nie należały do rzadkości. Przy gospodarstwach działały piekarnioki (piekarnie). W powietrzu unosił się zapach świeżego chleba, krupnioków, żymloków czy "wusztzupy". Część upraw i mięsa przeznaczano na sprzedaż, a część chowano do własnych spiżarni - opłacało się to zwłaszcza po wojnie, gdy półki sklepowe często były puste.

W latach 60. XX w. władze miasta nakazały rozebrać komórki gospodarcze, co mieszkańcy przyjęli z dużym niezadowoleniem. Na terenie osiedla znajdują się też obiekty użyteczności publicznej, m.in. szpital, czytelnia, posterunek policji i sklepy. W gmachu dawnego magla swoją siedzibę ma filia Muzeum Historii Katowic. Nikiszowiec cieszy się coraz większym zainteresowaniem, na co zapewne wpłynęła śląska trylogia nakręcona przez Kazimierza Kutza. Artystyczne przedstawienie familoków i ich specyficzną atmosferę można również zobaczyć w filmach Lecha Majewskiego, Janusza Kidawy i Macieja Pieprzycy.

Familoki to po Spodku drugi symbol miasta. Niektórzy twierdzą, że są one perłą architektury katowickiej, gdyż to właśnie tutaj można zobaczyć prawdziwy Śląsk.

Promocje w naszym sklepie

5,90 zł
9,90 zł

Wskazówki

megaclaudio niedziela, 04 grudnia 2011, 20:40
Każdego roku, w dniu święta górniczej braci, mieszkańców Nikiszowca wcześnie rano budzą dźwięki górniczej orkiestry. Piekna sprawa.
as_s niedziela, 04 września 2016, 23:14
Co roku w grudniu na Nikiszu odbywa się jarmark świąteczny. Zwykle w okolicach Mikołaja. Można kupić ciekawy prezent -dużo rękodzieła i słodkości, występy, pokazy dla dzieciaków. Często szkoły, świetlice środowiskowe sprzedają wyroby swoich wychowanków - warto kupić żeby ich wesprzeć także mentalnie. Fajna atmosfera, warto odwiedzić.
as_s niedziela, 04 września 2016, 23:17
Latem na Nikiszu odbywa się jarmark w ramach Art Naif Festiwal - zwykle w połowie lipca. Wtedy koniecznie trzeba odwiedzić galerię w pobliskim szybie Wilson i obejrzeć wystawę sztuki naiwnej/nie profesjonalnej.

Miejsca w okolicy

Copyright © 2007 Polska Niezwyk�a
Wszystkie prawa zastrze�one. �adna cz�� ani ca�o�� serwisu nie mo�e by� reprodukowana ani przetwarzana w spos�b elektroniczny, mechaniczny, fotograficzny i inny. Nie mo�e by� u�yta do innej publikacji oraz przechowywana w jakiejkolwiek bazie danych bez pisemnej zgody Administratora serwisu.
Znajd� nas na